منوی برگه ها
منوی دسته ها

ارسال شده در ۲۶ دی ۱۳۹۱ در عرفان, فصل دوم | ۴ دیدگاه

شراب معنوی مایه آزادی و آزادگی

شراب معنوی مایه آزادی و آزادگی

از جمله موضوعاتی که در حادثه کربلا نقش اساسی و پررنگی داشت، موضوع آب بوده است. از همین رو عاشورا را نماد تشنگی و آب می دانیم. اما این موضوع نیز چون سایر موضوعات دینی، یک جنبه ظاهری و یک جنبه باطنی دارد. در مقام ظاهر، امام حسین و دیگر یارانشان، تشنگان کربلا بودند درحالی که اگر به مقام باطن برویم موضوع کاملاً برعکس می شود! امام حسین چشمه جوشان آب است و دیگران تشنه آب این چشمه اند. مطلب مرتبط دیگر با این موضوع که در باطن امر، هم ریشه و هم معنا هستند، نقش و مفهوم شراب در ادبیات قرآنی و همچنین ادبیات عرفانی است. کاربرد مکرر عرفا از مفاهیمی چون شراب و ساقی که از مشهورات این حوزه است، مخالفت بسیاری را برانگیخته درحالی که در این مقاله معنای واقعی و ریشه قرآنی این امر، روشن خواهد شد. پس هم اکنون همراه ما باشید. موضوعی که در واقعه کربلا اهمیت دارد، بحث آب است. درباره این موضوع، بزرگانی چون عبدالرحمن جامی، عمان سامانی در گنجینه اسرار،...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۱۰ دی ۱۳۹۱ در علم کلام, فصل دوم, فلسفه | ۱۳ دیدگاه

آفرینش عالم در شش روز؛ حدوث و قدم

آفرینش عالم در شش روز؛ حدوث و قدم

آنچه در این قسمت شاهد آن هستیم، بحث و گفتگو پیرامون دو نکته از یک آیه قرآن کریم است. در آیه هفتم سوره هود خداوند می فرماید: « وَهُوَ الَّذِي خَلَق السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ وَكَانَ عَرْشُهُ عَلَى الْمَاء » . دو نکته مهم و اساسی که از متن این آیه بر می آید یکی خلقت و آفرینش عالم در شش روز است و نکته دیگر، قرار گرفتن عرش الهی بر آب. نکته اول به یکی از مباحث جدی و چالشی میان فلاسفه و متکلمان بر می گردد و آن چیزی جز بحث حدوث و قدم عالم نیست. لازم به گفتن نیست که متکلمان و حکما در این موضوع چه موضعی اتخاذ کرده اند و چگونه با آن روبرو شده اند چرا که شهرت این مسئله بر اکثر افراد روشن است. اما در قسمت دوم از این آیه نیز نکته ای وجود دارد که در ادامه این مبحث به این نکته پرداخته می شود. اینکه آب در این آیه از چه معنایی حکایت می کند و یا اینکه...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۲۸ آذر ۱۳۹۱ در عرفان, فصل دوم | ۱۳ دیدگاه

عرفان، تجربه شخصی نیست!

عرفان، تجربه شخصی نیست!

آنچه در دو قسمت پیشین گفته شد، صرفاً جنبه نظری عشق و عرفان را تبیین می کرد. اما با حفظ جایگاه و اهمیت مباحث نظری باید گفت که برای تکمیل این مبحث، یک بحث عملی و کاربردی نیز لازم است. مقاله پیش رو در صدد تبیین همین حوزه از عشق و سلوک عرفانی است. یکی از خطاهایی که امروزه در فهم عشق و عرفان صورت گرفته است، آن است که گفته می شود: عرفان، یک تجربه شخصی است. به این معنا که هر کس می تواند با فراهم آوردن مقدماتی، به چنین تجربه و حالتی برسد. مشکل اساسی این بیان از عرفان، در نظر نگرفتن جنبه نظری و معرفتی عرفان است و اینکه عرفان را صرفاً یک تجربه شخصی و قابل تحقق برای هر شخص به حساب می آورند. در حالی که چنین حالت و تجربه ای می تواند بر اثر استعمال یک ماده مخدر نیز ایجاد شود! بنابراین بطلان این مطلب که گفته می شود، عرفان تنها یک حالت و تجربه شخصی است، روشن می شود. اما با...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۱۸ آذر ۱۳۹۱ در عقل و عشق, فصل دوم | ۲ دیدگاه

پرتو عشق، ظهور معنی در صورت

پرتو عشق، ظهور معنی در صورت

عشق، یک کشش و یک جاذبه است، چیزی شبیه به جاذبه عمومی! همه موجودات دارای این کشش اند و هر کدام به تناسب ظرفیت خویش از آن بهره مند می باشند. اما عشق انسان، همانند دیگر ویژگی های او از بقیه موجودات ممتاز و متفاوت است. عشقی که در انسان ظاهر می شود، می تواند او را به اعلی علیین بکشاند و مراتب قرب را طی کند. اما چه عشقی؟ انسان خواسته های رنگارنگی دارد که هرکدام او را به سمتی می کشد. از حب جاه و مقام و ثروت گرفته تا حب زن و فرزند. آیا عشق به معشوق زمینی، همان عشقی است که می تواند بالی برای پرواز انسان به عنقا باشد؟ آیا عشق مجنون به لیلی یا عشق فرهاد به شیرین را می توان عشق حقیقی نامید؟ پاسخ به این سؤال نیازمند شناختن حقیقت عشق و مراتب آن و همچنین رابطه صورت با معنی است که به طور کامل در این قسمت به آن می پردازیم. معمولاً وقتی صحبت از عشق می شود، می گویند که...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۱۴ آذر ۱۳۹۱ در انسان شناسی, عرفان, فصل دوم | ۹ دیدگاه

بار امانت الهی بر دوش انسان

بار امانت الهی بر دوش انسان

آسمان بار امانت نتوانست کشید / قرعه کار به نام من دیوانه زدند! بله، مضمون این بیت از حافظ، موضوع بحث این قسمت از برنامه معرفت است. داستان آفرینش با وجود انسان گره خورده و نسبت خلق با رب را تعیین می کند. در آیه هفتاد و دو از سوره احزاب، از زبان خداوند اینگونه بیان می شود که: «ما امانت را بر آسمانها و زمین و کوه‏ ها عرضه کردیم، پس، از برداشتن آن سر باز زدند و از آن هراسناک شدند، و انسان آن را برداشت راستی او ستمگری نادان بود». عظمت و شگفتی این آیه نیازی به توضیح ندارد. همان طور که از ظاهر آیه بر می آید، خداوند پس از آفرینش موجودات تصمیم داشت تا امانت خود را به یکی از آن ها عرضه کند. این امانت به آسمانها و زمین و کوه ها عرضه شد ولی هیچ کدام توانایی حمل و نگهداری آن را نداشتند. در این میان، قرعه کار به نام انسان افتاد. او با شجاعتی تمام وارد میدان شده و پذیرش این...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۰۲ آذر ۱۳۹۱ در امامت, عرفان, فصل دوم | ۳ دیدگاه

شهادت امام حسین (ع)؛ مرگ اختیاری، فنا و روزی ابدی

شهادت امام حسین (ع)؛ مرگ اختیاری، فنا و روزی ابدی

همیشه این سؤال برای بسیاری از افراد مطرح است که فلسفه عزاداری برای امام حسین چیست؟ عظمت امام حسین (ع) در چه ابعادی از زندگی ایشان است که باعث شده هر ساله خیل عظیمی از مردم جهان، سالروز شهادت این امام بزرگ را گرامی بدارند و برای آن، مراسم عزاداری به پا کنند. مگر در طول تاریخ، تنها در واقعه کربلا و حادثه عاشورا، ظلم و جنایت و بی عدالتی اتفاق افتاده است؟ به نظر می رسد مطلب عظیم تری در باطن این ماجرا نهفته باشد. قبل از مطالعه این مطلب، پیشنهاد می شود که مطلبی با عنوان ” خودشناسی، مقدم بر هر شناخت دیگر است ” را در همین وبسایت، مطالعه بفرمایید. استاد آیا مرگ و شهادت با توجه به رسیدن انسان به افق های متعالی و ملکوتی، به معنای نیستی و نابودی است؟ –        ابداً ! در مرگ، نیستی نیست. مرگ، تعالی و گسترش هستی انسان است. بنابراین مرگ و زندگی در اختیار خود انسان است. –        بله. توجه داشته باشید که مرگ، مرگ هاست. یک مرگ عادی...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۲۴ آبان ۱۳۹۱ در امامت, انسان شناسی, بزرگان و مشاهیر, علامه طباطبایی, فصل اول, نبوت | ۲ دیدگاه

علامه طباطبایی – ولایت و انسان کامل

علامه طباطبایی – ولایت و انسان کامل

ادامه ویژه برنامه معرفت. در این قسمت موضوعات مهمی همچون هدف آفرینش، تنها راه خودشناسی، علم مرکب و جهل مرکب، اهل بیت و باطن قرآن و یک خاطره بسیار زیبا از جناب استاد دینانی مطرح شده است.

ادامه مطلب
صفحه 1 از 212