منوی برگه ها
منوی دسته ها

ارسال شده در ۰۴ اسفند ۱۳۹۱ در شناخت شناسی, فصل سوم, فلسفه, قرآن, هستی شناسی | ۰ دیدگاه

مقام حضور و شهود در کلام قرآن

مقام حضور و شهود در کلام قرآن

به همان اندازه که ادراک و علم حضوری نقش بسیار مهم و غیر قابل انکاری در نظام معرفت شناسی فلسفی دارد، به همان اندازه نیز (و بلکه بیشتر!) فهم آن مشکل و دشوار است و اگر فهم را به معنای در آمدن در قالب مفاهیم در نظر بگیریم، فهم آن اساساً غیر ممکن خواهد بود! این دشواری و دور از دسترسِ حصولی بودن حضور نه تنها باعث شده تا عموم مردم (و افرادی که تنها مدعی اند و به معرفت حضوری راه نیافته اند) در درک معنای آن دچار خطا و توهّم شوند، بلکه تاریخ نشان داده است که برخی از متفکران و اندیشمندان نسبتاً بزرگ در شرق و غرب عالم نیز، در رسیدن به معنای حضور واقعی به بیراهه کشیده شده اند و حضور را با برخی ادراکات خیالی و وهمی (از جمله برخی از حالات نفس) اشتباه گرفته اند. این در حالی است که حکیم بزرگ و مسلمان ایرانی، شیخ الرئیس ابوعلی سینا با دقت و توجه تمام به این موضوع مهم، توانست تا با ارائه فرض...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۲۸ بهمن ۱۳۹۱ در شناخت شناسی, فصل سوم, فلسفه, هستی شناسی | ۳ دیدگاه

اصل حضور در فرض انسان معلّق

اصل حضور در فرض انسان معلّق

پیرو صحبت های قبلی که همگی حول محور هستی و مفهوم آن بود، امروز بحث را با موضوع علم حضوری و روش رسیدن به آن ادامه می دهیم و پس از تعیین جایگاه علم حضوری در نظام فکری صدرالمتألّهین و بیان برخی از اندیشه های این فیلسوف و حکیم بزرگ در این باره، می پردازیم به یکی از جنجالی ترین و در عین حال، کلیدی ترین مسائلی که ابن سینا برای اولین بار آن را در جهان اسلام مطرح کرده است و آن چیزی جز فرض «انسان معلّق» نیست. افرادی که دارای نگاه دقیقی در فلسفه هستند حتماً با تعریف حضور و علم حضوری آشنایی داشته و تفاوت آن را با حصول و علم حصولی به خوبی می دانند. اما برای اینکه مقدمات ورود افراد نا آشنا در این بحث را نیز مهیا کرده باشیم به تعریف مختصری از علم حصولی و علم حضوری می پردازیم. به طور کلی ادراک انسان به دو دسته تقسیم می شود: ادراک حصولی و ادراک حضوری. حکما در تعریف خودِ علم و ادراک،...

ادامه مطلب

ارسال شده در ۲۹ دی ۱۳۹۱ در عرفان, فصل دوم, نبوت | ۱۶ دیدگاه

دیدار موسی با خدا

دیدار موسی با خدا

داستان ها و قصه هایی که در قرآن کریم از پیامبران بازگو شده است گذشته از جنبه های تاریخی آن، حاوی نکات و ظرایف الهی و ربوبی هستند تا آنجا که عارف بزرگی چون محیی الدین عربی کتاب مهم خود یعنی فصوص الحکم را که از بزرگترین منابع عرفانی است بر اساس داستان انبیاء تنظیم و تقریر کرده است. می توان گفت زندگی و داستان هر پیامبر و ویژگی هایی که داشته است به نوعی تجلی گر یکی از صفات خداوند است. حضرت ابراهیم (ع) جلوه مقام خلیلی، حضرت موسی جلوه مقام کلیمی، حضرت عیسی جلوه مقام روح‌اللهی و بالاخره حضرت ختمی مرتبت محمد مصطفی (ص) جلوه تمام مقام محبوبی خداوند است. از همین رو داستان هر پیامبری در قرآن حاوی نکات الهی و رمزی است که می تواند کلیدی برای رمز معرفت بشری باشد. از جمله این داستان ها که در سه قسمت آتی به آن می پردازیم، داستان پر رمز و راز حضرت موسی (ع) است. در این قسمت به مسئله رؤیت و تقاضای آن حضرت برای...

ادامه مطلب